चीनले इन्धनको मूल्यवृद्धि फिर्ता लियो

वेइजिङ्ग, १० चैत । इरान युद्धको बीचमा ऊर्जा लागत बढ्दै जाँदा चालकहरूमाथिको ‘बोझ कम’ गर्ने प्रयासमा चीनले योजनाबद्ध इन्धन मूल्य वृद्धिलाई फिर्ता लिएको छ।

द्वन्द्व सुरु भएदेखि पेट्रोलको स्थानीय मूल्य लगभग २० प्रतिशतले बढेको छ, जसको कारण हो इरानले विश्वको सबैभन्दा व्यस्त तेल ढुवानी च्यानलहरू मध्ये एक, होर्मुजको जलडमरूमलाई प्रभावकारी रूपमा बन्द गर्नु ।

पेट्रोल र डिजेलको मूल्य सुरुमा प्रति टन क्रमशः २,२०५ युआन (२३९ डलर, ३२०) र २,१२० युआनले बढ्ने तय गरिएको थियो । तर सरकारी समायोजन पछि,
मंगलबारदेखि यो वृद्धि लगभग आधा घटेर १,१६० युआन र १,११५ युआनमा झर्नेछ।

सप्ताहन्तमा धेरै चिनियाँ शहरहरूमा पेट्रोल पम्पहरू बाहिर कारहरूको लामो लाइनहरू बनेका थिए, केही पम्पहरूले इन्धन सकिएको सूचना टास्नु गर्नुपरेको थियो।

पछिल्लो मूल्य वृद्धि देशको पाँचौं र वर्षको सबैभन्दा ठूलो हो ।

मंगलबार, ब्रेन्ट कच्चा तेलको मूल्य प्रति ब्यारेल १०० डलर भन्दा माथि उक्लियो । मूल्य घटेको एक दिन पछि, अमेरिका र इरान बीचको सम्भावित वार्ताको विरोधाभासी विवरणहरू देखा परे।

बेइजिङले वर्षौंदेखि कम कच्चा तेलको मूल्य र खाडी राज्यहरूबाट आपूर्तिको प्रशस्तताको फाइदा उठाउँदै विश्वको सबैभन्दा ठूलो तेल भण्डार निर्माण गरेको छ । भन्सार प्रशासनकाअनुसार यस वर्षको जनवरी र फेब्रुअरीमा, बेइजिङले एक वर्ष अघिको सोही अवधिको तुलनामा १६ प्रतिशत बढी कच्चा तेल किनेको थियो ।

अमेरिकाले प्रतिबन्ध लगाएको इरान, चीनको लागि सस्तो कच्चा तेलको प्रमुख आपूर्तिकर्ता भएको । बेइजिङले इरानको तेल निर्यातको ८० प्रतिशत भन्दा बढी कच्चा तेल खरिद गर्दछ।

हान्सेनले भने ‘चीनले लगभग ९० करोड ब्यारेलको भण्डार निर्माण गरेको देखाउँछ’ – जुन तीन महिनाको आयातभन्दा कम हो। चिनियाँ सरकारी मिडियाले उद्धृत गरेको कोलम्बिया विश्वविद्यालयको तथ्याङ्कले चीनमा लगभग १.४ अर्ब ब्यारेलको पेट्रोल भण्डार रहेको बताएको छ।

यत्रो भण्डारको बावजुद, बेइजिङले छोटो अवधिमा यसको आपूर्ति व्यवस्थापन गर्न सावधानीका संकेतहरू देखाएको छ।

चीनका अधिकारीहरूले घरेलु मूल्यहरू नियन्त्रणमा राख्ने प्रयासमा आफ्ना तेल रिफाइनरीहरूलाई अस्थायी रूपमा इन्धन निर्यात बन्द गर्न आदेश दिएको बताइएको छ। चीनको सरकारले यस विषयमा बीबीसीका प्रश्नहरूको जवाफ दिएन।

साउदी अरेबिया र इरानबाट आउने ब्यारेलहरूले यसको आयातको १० प्रतिशत भन्दा बढी ओगटेका छन्।

‘अन्तर्राष्ट्रिय तेलको मूल्यमा असामान्य वृद्धिको प्रभावलाई कम गर्न, डाउनस्ट्रीम प्रयोगकर्ताहरूमा बोझ कम गर्न र स्थिर आर्थिक सञ्चालन र सार्वजनिक कल्याण सुनिश्चित गर्न, अस्थायी नियामक उपायहरू अपनाइएको छ चीनको राज्य योजनाकारले सोमबार एक विज्ञप्तिमा भने।

चीनमा ३० करोड भन्दा बढी मानिसहरूले पेट्रोल वा डिजेलमा चल्ने कारहरू चलाउँछन्, जसमा खाडी देशहरू देशको तेलको प्रमुख स्रोत हुन्।